โวเดียม เมทาไบซัลไฟต์
ข้อมูลทั่วไปและคุณภาพ
- ชื่อผลิตภัณฑ์: โวเดียม เมทาไบซัลไฟต์ (Sodium metabisulfite) หรือ โซเดียม ไพโรซัลไฟต์ (Sodium pyrosulfite)
- แบรนด์/ยี่ห้อ: Kemaus (รหัสสินค้า: KA-487-2)
- เกรด: เกรดวิเคราะห์ (AR Grade) ความบริสุทธิ์สูง ผลิตและควบคุมมาตรฐานภายใต้ข้อกำหนดที่เข้มงวดของ Kemaus มีการควบคุมปริมาณโลหะหนัก สารหนู คลอไรด์ และคราบสิ่งเจือปนอื่นๆ ให้ต่ำเป็นพิเศษ เพื่อรักษาความแม่นยำสูงสุดและป้องกันการเกิดปฏิกิริยารบกวนในกระบวนการทดสอบเคมีวิเคราะห์
- คุณลักษณะทางกายภาพ: ผงผลึกละเอียดสีขาว หรือแป้งผลึกสีขาวอมเหลืองจางๆ มีกลิ่นฉุนแสบจมูกเฉพาะตัวของก๊าซซัลเฟอร์ไดออกไซด์อ่อนๆ
- การละลาย: ละลายในน้ำได้ดีมาก ให้สารละลายที่มีฤทธิ์เป็นกรดอ่อนๆ ละลายได้ในกลีเซอรีน และละลายได้เล็กน้อยในแอลกอฮอล์
- การใช้งานในแล็บ: * ใช้เป็นสารต้านปฏิกิริยาออกซิเดชัน (Antioxidant) และสารรักษาสภาพ (Preservative) ในการเตรียมสารละลายเคมีและตัวอย่างทดสอบเพื่อป้องกันการเสื่อมสภาพจากออกซิเจน
- ใช้เป็นสารรีดิวซ์ (Reducing agent) ในปฏิกิริยาเคมีอินทรีย์และการแยกสกัดทางเคมีวิเคราะห์
- ใช้ในแล็บสิ่งแวดล้อมและการบำบัดน้ำเสีย สำหรับเป็นรีเอเจนต์ในการลดประจุของโครเมียมจากประจุหกให้เป็นประจุสาม (Chromium reduction) ก่อนทำลายตกตะกอน
- ใช้ในการทดสอบปฏิกิริยาเคมีเฉพาะทางและการเตรียมน้ำยาฆ่าเชื้ออุปกรณ์เครื่องแก้วในงานวิจัย
ความปลอดภัยและอันตราย (ข้อควรระวังสำคัญ)
- ระดับอันตราย: ทำลายดวงตาอย่างร้ายแรง มีพิษหากกลืนกิน ก่อให้เกิดการระคายเคืองต่อผิวหนัง และก๊าซที่ปล่อยออกมาเมื่อสัมผัสกรดเป็นอันตรายต่อระบบทางเดินหายใจ
- ผลกระทบต่อสุขภาพ: หากฝุ่นสารเข้าตาจะทำให้เกิดการแสบร้อนอย่างรุนแรง ระคายเคือง ตาแดง และเสี่ยงต่อการทำลายดวงตาถาวร สัมผัสผิวหนังโดยตรงทำให้แสบคันหรือแดง ไอระเหยของก๊าซที่ปล่อยออกมาจะระคายเคืองระบบทางเดินหายใจอย่างรุนแรง ทำให้ไอ แน่นหน้าอก และอาจกระตุ้นให้เกิดอาการหอบหืดรุนแรงเฉียบพลันในผู้ที่มีภูมิแพ้กลุ่มสารซัลไฟต์
- การปฐมพยาบาล: หากเข้าตาหรือสัมผัสผิวหนัง ให้รีบล้างออกด้วยน้ำสะอาดปริมาณมากทันทีอย่างน้อย 15 นาที หากสูดดมไอระเหยกลิ่นฉุนเข้าไปแล้วหายใจติดขัด ให้ย้ายออกไปที่พื้นที่อากาศบริสุทธิ์ทันทีและรีบพบแพทย์
การเก็บรักษาและข้อควรระวัง
- การเก็บรักษา: เป็นสารที่ไวต่ออากาศ ความชื้น และกรด (Air, Moisture & Acid Sensitive) สารนี้จะค่อยๆ ทำปฏิกิริยากับออกซิเจนและความชื้นในอากาศแล้วปล่อยก๊าซซัลเฟอร์ไดออกไซด์ออกมาทำให้เสื่อมสภาพ ต้องเก็บในภาชนะบรรจุขวดแก้วหรือขวดพลาสติกหนาดั้งเดิมของ Kemaus และปิดฝาให้สนิทแน่นหนาทันทีหลังใช้งาน เก็บในที่แห้ง เย็น และมีการระบายอากาศที่ดี (อุณหภูมิห้องปกติไม่เกิน 30 องศาเซลเซียส) อยู่ห่างจากกรดทุกชนิด สารออกซิไดซ์รุนแรง และความร้อนเด็ดขาด (เนื่องจากกรดจะทำปฏิกิริยาปล่อยก๊าซพิษฉุนรุนแรงออกมาทันที)
- ข้อควรปฏิบัติ: สวมอุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE) ได้แก่ ถุงมือห้องปฏิบัติการ แว่นตานิรภัยแบบครอบมิดชิด และหน้ากากกรองฝุ่นเคมี ควรปฏิบัติงานและตักแบ่งสารภายในตู้ดูดควัน (Fume hood) ตลอดเวลา เพื่อป้องกันการสูดดมฝุ่นและก๊าซฉุน
