เอทิลีนไกลคอล 99.5 เปอร์เซ็นต์ หรือ อีเทน-1,2-ไดออล หรือ มอโนเอทิลีนไกลคอล หรือ ไกลคอล
ข้อมูลทั่วไปและคุณภาพ
- ชื่อผลิตภัณฑ์: เอทิลีนไกลคอล 99.5 เปอร์เซ็นต์ (Ethylene glycol 99.5%) หรือ อีเทน-1,2-ไดออล (Ethane-1,2-diol) หรือ มอโนเอทิลีนไกลคอล (Monoethylene glycol: MEG) หรือ ไกลคอล (Glycol)
- แบรนด์/ยี่ห้อ: QReC (รหัสสินค้า: QR-E7152-1-2501)
- เกรด: เกรดวิเคราะห์ (AR Grade / Analytical Reagent Grade) ความบริสุทธิ์ของเนื้อสารสูงถึง 99.5 เปอร์เซ็นต์ขึ้นไป ผลิตและควบคุมกระบวนการกลั่นบริสุทธิ์อย่างเข้มงวดภายใต้มาตรฐานสากลของ QReC มีการควบคุมปริมาณความชื้นหรือน้ำให้อยู่ในระดับต่ำมากเป็นพิเศษ (ไม่เกิน 0.1 เปอร์เซ็นต์) ควบคุมปริมาณสารตกค้างหลังการเผาไหม้ คลอไรด์ ซัลเฟต สารประกอบคาร์บอนิล กรดอิสระ และโลหะหนัก (เช่น เหล็ก ตะกั่ว ทองแดง สารหนู) ให้อยู่ในเกณฑ์ต่ำมากระดับส่วนในล้านส่วน (ppm) ให้ของเหลวใสบริสุทธิ์ ปราศจากสีเหลืองปนเปื้อน และไม่มีสารแปลกปลอมที่ดูดกลืนแสงยูวี บรรจุในขวดแก้วสีชาหนาเพื่อความปลอดภัยสูงสุดและป้องกันแสง
- คุณลักษณะทางกายภาพ: ของเหลวใสไม่มีสี มีลักษณะข้นหนืดคล้ายน้ำเชื่อม ไม่มีกลิ่น มีรสหวานเฉพาะตัว (แต่มีพิษร้ายแรง) ดูดความชื้นจากอากาศได้ดีมาก มีจุดเดือดสูง (ประมาณ 197 องศาเซลเซียส) ระเหยตัวเป็นไอได้ช้ามากที่อุณหภูมิห้อง ไม่ติดไฟง่าย (จุดวาบไฟประมาณ 111 องศาเซลเซียส) แต่สามารถลุกไหม้ได้เมื่อได้รับความร้อนสูง
- การละลาย: สามารถละลายและผสมเข้าเป็นเนื้อเดียวกับน้ำ แอลกอฮอล์ (เอทานอล เมทานอล) อะซิโตน กลีเซอรอล และกรดแอซีติก ได้ในทุกสัดส่วน แต่แทบไม่ละลายในอีเทอร์ เบนซีน ปิโตรเลียมอีเทอร์ คลอโรฟอร์ม และน้ำมัน
- การใช้งานในแล็บ: * ใช้เป็นของเหลวหล่อเย็นและสารต้านการแข็งตัว (Antifreeze / Coolant) ในระบบอ่างควบคุมอุณหภูมิติดลบ (Chiller / Low-temperature circulating bath) ในห้องปฏิบัติการเคมี โดยเมื่อผสมกับน้ำจะช่วยลดจุดเยือกแข็งของระบบลงได้ต่ำกว่าติดลบ 40 องศาเซลเซียส
- ใช้เป็นตัวทำละลายชนิดมีขั้วที่มีจุดเดือดสูง (High-boiling polar solvent) สำหรับทำปฏิกิริยาเคมีอินทรีย์ที่ต้องใช้อุณหภูมิสูง
- ใช้เป็นสารปกป้องหมู่ฟังก์ชันคาร์บอนิล (Protecting agent for aldehydes and ketones) ในการสังเคราะห์เคมีอินทรีย์ โดยทำปฏิกิริยาเกิดเป็นสารประกอบไซคลิกแอซีทัลหรือคีทัล (1,3-Dioxolanes)
- ใช้เป็นสารตั้งต้นในการสังเคราะห์พอลิเมอร์ เช่น โพลีเอทิลีนเทเรฟทาเลต (PET) และเรซินโพลีเอสเตอร์ ในงานวิจัยวัสดุศาสตร์
- ใช้เป็นสารคงสภาพความชื้น สารละลายตัวอย่าง และสารช่วยกระจายตัวในงานวิเคราะห์ทางเคมี สเปกโทรสโกปี และเคมีไฟฟ้า
ความปลอดภัยและอันตราย (ระดับวิกฤตและมีพิษร้ายแรงต่อไต)
- ระดับอันตราย: เป็นอันตรายถึงชีวิตหากกลืนกิน (Harmful/Toxic if swallowed) และ ก่อให้เกิดอันตรายทำลายอวัยวะอย่างรุนแรง (ไต) จากการสัมผัสเป็นเวลานานหรือซ้ำๆ หรือจากการกลืนกินเพียงครั้งเดียว
- ผลกระทบต่อสุขภาพ: แม้สารจะมีรสหวานแต่มีพิษเฉียบพลันร้ายแรงยิ่งยวด การสัมผัสผิวหนังหรือดวงตาโดยตรงอาจทำให้เกิดการระคายเคืองเล็กน้อย แสบตา หรือผิวแห้ง การสูดดมไอระเหยที่อุณหภูมิห้องเกิดขึ้นได้ยากเนื่องจากระเหยช้า แต่หากได้รับไอระเหยจากการต้มหรือให้ความร้อนสูงอาจระคายเคืองทางเดินหายใจ ไอ แสบคอ ปวดศีรษะ และมึนงง หากกลืนกินสารเข้าไป ร่างกายจะเปลี่ยนเอทิลีนไกลคอลให้กลายเป็นกรดไกลโคลิกและกรดออกซาลิก ซึ่งจะไปจับกับแคลเซียมเกิดเป็นผลึกแคลเซียมออกซาเลตอุดตันและทำลายท่อไตอย่างถาวร ทำให้เกิดภาวะเลือดเป็นกรดรุนแรง (Metabolic acidosis) คลื่นไส้ อาเจียน มึนเมา ชัก โคม่า เกิดภาวะไตวายเฉียบพลันและเสียชีวิตได้
- การปฐมพยาบาล: หากสารเข้าตาหรือสัมผัสผิวหนัง ให้รีบล้างออกด้วยน้ำสะอาดปริมาณมากไหลผ่านทันทีอย่างน้อย 15 นาที พร้อมถอดเสื้อผ้าที่เปื้อนสารออก หากสูดดมไอระเหยให้ย้ายผู้ป่วยไปที่พื้นที่อากาศบริสุทธิ์ หากกลืนกินเข้าไป ห้ามทำให้อาเจียนเด็ดขาด ให้รีบบ้วนปากด้วยน้ำ และ รีบนำส่งแพทย์ฉุกเฉินโดยด่วนที่สุดทันที พร้อมแจ้งแพทย์ว่ากลืนกินเอทิลีนไกลคอล เพื่อให้ยาต้านพิษเฉพาะทาง (เช่น โฟเมพิโซล: Fomepizole หรือเอทานอล)
การเก็บรักษาและข้อควรระวัง
- การเก็บรักษา: เป็นสารที่ดูดความชื้นได้ดีและเป็นสารพิษต่ออวัยวะภายใน (Hygroscopic & Organ Toxicant) ต้องเก็บในภาชนะบรรจุขวดแก้วสีชาเดิมของ QReC ปิดฝาให้สนิทแน่นหนาตลอดเวลาเพื่อป้องกันการดูดซับความชื้นจากอากาศ เก็บในห้องเก็บสารเคมีที่แห้ง สะอาด เย็น และมีการระบายอากาศที่ดี (อุณหภูมิห้องปกติไม่เกิน 25 ถึง 30 องศาเซลเซียส) อยู่ห่างจากแสงแดดจัด แหล่งความร้อนสูง สารออกซิไดซ์รุนแรง (เช่น กรดไนตริก โพแทสเซียมเปอร์แมงกาเนต กรดโครมิก) กรดแก่ และด่างแก่เด็ดขาด (การสัมผัสกับสารออกซิไดซ์รุนแรงอาจเกิดปฏิกิริยาคายความร้อนจนลุกติดไฟได้)
- ข้อควรปฏิบัติ: สวมใส่อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE) ได้แก่ ถุงมือยางไนทริล แว่นตานิรภัย และเสื้อกาวน์ ระมัดระวังเป็นพิเศษเรื่องการปนเปื้อนเข้าสู่ทางเดินอาหาร (ห้ามรับประทานอาหารหรือดื่มน้ำในพื้นที่ปฏิบัติงาน) ปิดฝาขวดให้แน่นสนิททันทีหลังการใช้งาน และห้ามทิ้งสารละลายเข้มข้นลงท่อระบายน้ำทิ้งเด็ดขาด
