ไดแอมโมเนียมไฮโดรเจนฟอสเฟต 99 เปอร์เซ็นต์ หรือ ไดแอมโมเนียมฟอสเฟต หรือ แอมโมเนียมฟอสเฟตไดเบสิก หรือ ไดแอมโมเนียมไฮโดรเจนออร์โธฟอสเฟต
ข้อมูลทั่วไปและคุณภาพ
- ชื่อผลิตภัณฑ์: ไดแอมโมเนียมไฮโดรเจนฟอสเฟต 99 เปอร์เซ็นต์ (di-Ammonium hydrogen phosphate 99%) หรือ ไดแอมโมเนียมฟอสเฟต หรือ แอมโมเนียมฟอสเฟตไดเบสิก หรือ ไดแอมโมเนียมไฮโดรเจนออร์โธฟอสเฟต
- แบรนด์/ยี่ห้อ: QReC (รหัสสินค้า: QR-D3008-1-0500)
- เกรด: เกรดวิเคราะห์ความบริสุทธิ์สูง (AR Grade / Analytical Reagent Grade) ความบริสุทธิ์ของเนื้อสารสูงไม่ต่ำกว่า 99.0 เปอร์เซ็นต์ ผลิตและควบคุมกระบวนการตกผลึกอย่างเข้มงวดภายใต้ข้อกำหนดสากลของ QReC ปราศจากสารป้องกันการจับตัวเป็นก้อน มีการควบคุมปริมาณสารที่ไม่ละลายในน้ำให้อยู่ในเกณฑ์ต่ำมากไม่เกิน 0.005 เปอร์เซ็นต์ จำกัดสิ่งเจือปนประเภทคลอไรด์ ซัลเฟต ไนเตรต สารประกอบซิลิกา และโลหะหนัก (เช่น เหล็ก ตะกั่ว ทองแดง สารหนู สังกะสี แคลเซียม แมกนีเซียม โซเดียม โพแทสเซียม) ให้อยู่ในระดับต่ำมากระดับส่วนในล้านส่วน (ppm) ผ่านการรับรองว่าปราศจากการปนเปื้อนของเอนไซม์ดีเอ็นเอสและอาร์เอ็นเอส (DNase and RNase-free standard) มีค่าการดูดกลืนแสงยูวีต่ำมาก ผลึกแห้งสม่ำเสมอ ละลายน้ำได้ใสกระจ่างสมบูรณ์ ไร้สี ไร้ตะกอนแขวนลอย บรรจุในขวดพลาสติกทนสารเคมีหนาพิเศษพร้อมฝาปิดผนึกแน่นสนิทเพื่อป้องกันความชื้นและชะลอการสูญเสียก๊าซแอมโมเนีย
- คุณลักษณะทางกายภาพ: ผลึกของแข็งใสไม่มีสี หรือผงผลึกสีขาวละเอียด ไม่มีกลิ่นถึงมีกลิ่นแอมโมเนียจางๆ เมื่อเปิดขวด มีความคงตัวดีในอากาศปกติ แต่สามารถสูญเสียก๊าซแอมโมเนียอย่างช้าๆ ในอากาศแห้งหรือเมื่อถูกความร้อน ทำให้เปลี่ยนรูปบางส่วนไปเป็นโมโนแอมโมเนียมฟอสเฟต ไม่ติดไฟ และทำหน้าที่เป็นสารหน่วงการติดไฟ สารละลายในน้ำมีสภาพเป็นด่างอ่อน (ค่าความเป็นกรด-ด่างประมาณ 7.8 ถึง 8.5 สำหรับสารละลายความเข้มข้น 5 เปอร์เซ็นต์ที่อุณหภูมิห้อง)
- การละลาย: ละลายในน้ำได้ดีเยี่ยมมาก (ประมาณ 69 ถึง 70 กรัม ต่อน้ำ 100 มิลลิลิตร ที่อุณหภูมิ 20 องศาเซลเซียส และละลายได้มากกว่า 100 กรัมในน้ำเดือด) ละลายได้เล็กน้อยในแอลกอฮอล์ แต่ไม่ละลายในอะซิโตนและอีเทอร์
- การใช้งานในแล็บ: * ใช้เป็นส่วนประกอบด่างหลักร่วมกับโมโนแอมโมเนียมฟอสเฟตในการเตรียมสารละลายแอมโมเนียมฟอสเฟตบัฟเฟอร์ (Ammonium phosphate buffer) สำหรับงานชีวเคมีและชีววิทยาโมเลกุล
- ใช้เป็นสารปรับปรุงและควบคุมสภาพประจุในตัวทำละลายเคลื่อนที่ (Mobile phase buffer modifier) สำหรับระบบโครมาโทกราฟีของเหลวสมรรถนะสูง (HPLC) โดยเฉพาะงานวิเคราะห์ที่ต้องการบัฟเฟอร์ที่สามารถระเหยตัวได้ในเครื่องตรวจวัดบางประเภท
- ใช้เป็นแหล่งธาตุอาหารหลักที่ให้ทั้งไนโตรเจนและฟอสฟอรัสบริสุทธิ์สูงในอาหารเลี้ยงเชื้อแบคทีเรีย ยีสต์ รา และกระบวนการหมักทางชีวภาพ (Fermentation nutrient)
- ใช้เป็นสารหน่วงการติดไฟ (Flame retardant) และสารศึกษาคุณสมบัติทางความร้อนในงานวิจัยวัสดุศาสตร์ สิ่งทอ และกระดาษ
- ใช้เป็นสารมาตรฐานและรีเอเจนต์ในการตกตะกอนแยกสารและการวิเคราะห์ทางเคมีวิเคราะห์เชิงปริมาณ
ความปลอดภัยและอันตราย (ข้อควรระวังสำคัญ)
- ระดับอันตราย: ตามระบบ GHS ผลิตภัณฑ์นี้จัดเป็นสารเคมีที่มีความปลอดภัยสูง มีความเป็นพิษต่ำมากในสภาวะการใช้งานปกติ ไม่จัดเป็นสารอันตรายร้ายแรง ไม่กัดกร่อน และไม่ติดไฟ แต่ฝุ่นผงอาจก่อให้เกิดการระคายเคืองทางกลต่อดวงตา ผิวหนัง และทางเดินหายใจ
- ผลกระทบต่อสุขภาพ: หากฝุ่นสารเข้าตาอาจทำให้รู้สึกเคืองตา แสบตา ตาแดง หรือน้ำตาไหล การสัมผัสผิวหนังโดยตรงเป็นเวลานานอาจทำให้ผิวแห้งหรือระคายเคืองเล็กน้อย การสูดดมฝุ่นละอองสารปริมาณมากอาจทำให้จาม ไอ หรือระคายเคืองเยื่อบุทางเดินหายใจ การกลืนกินในปริมาณมากอาจทำให้ระคายเคืองระบบทางเดินอาหาร ปวดท้อง คลื่นไส้ อาเจียน และท้องร่วงจากผลของเกลือฟอสเฟตและแอมโมเนียม
- การปฐมพยาบาล: หากสารเข้าตาให้ล้างออกด้วยน้ำสะอาดปริมาณมากอย่างน้อย 10 ถึง 15 นาที หากสัมผัสผิวหนังให้ล้างด้วยน้ำสะอาดและสบู่ หากสูดดมฝุ่นสารให้ย้ายไปพื้นที่อากาศบริสุทธิ์ หากกลืนกินในปริมาณมากให้บ้วนปากด้วยน้ำ ดื่มน้ำตาม และปรึกษาแพทย์หากมีอาการไม่สบายท้อง
การเก็บรักษาและข้อควรระวัง
- การเก็บรักษา: เป็นเกลือฟอสเฟตอนินทรีย์ที่สูญเสียแอมโมเนียได้ช้าๆ (Stable Salt with Slow Ammonia Release) การสัมผัสอากาศร้อนหรือเปิดฝาทิ้งไว้อาจทำให้ความบริสุทธิ์ลดลงจากการระเหยของแอมโมเนีย ต้องเก็บในภาชนะบรรจุเดิมของ QReC ปิดฝาให้สนิทแน่นหนาทันทีหลังการตักใช้งาน เก็บในห้องเก็บสารเคมีที่แห้ง สะอาด เย็น และมีการระบายอากาศที่ดี (อุณหภูมิห้องปกติไม่เกิน 25 ถึง 30 องศาเซลเซียส) หลีกเลี่ยงความร้อนสูงและแสงแดดส่องถึงโดยตรง อยู่ห่างจากด่างแก่เข้มข้น (การสัมผัสกับด่างแก่จะปลดปล่อยก๊าซแอมโมเนียที่มีกลิ่นฉุนรุนแรงและเป็นพิษทันที) สารออกซิไดซ์รุนแรง และกรดแก่จัดเด็ดขาด
- ข้อควรปฏิบัติ: สวมใส่อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE) ทั่วไป ได้แก่ ถุงมือยาง แว่นตานิรภัย และเสื้อกาวน์ ปิดฝาขวดให้แน่นสนิททุกครั้งหลังการใช้งานเพื่อรักษาความสมบูรณ์ของเนื้อสาร และหลีกเลี่ยงการทำให้เกิดฝุ่นฟุ้งกระจายขณะตักชั่งสาร









