ปิโตรเลียมอีเทอร์ ช่วงจุดเดือด 40 ถึง 60 องศาเซลเซียส หรือ ปิโตรเลียมเบนซิน หรือ ลิโกรอิน

ข้อมูลทั่วไปและคุณภาพ

• ชื่อผลิตภัณฑ์: ปิโตรเลียมอีเทอร์ ช่วงจุดเดือด 40 ถึง 60 องศาเซลเซียส (Petroleum Ether 40-60 °C) หรือ ปิโตรเลียมเบนซิน หรือ ลิโกรอิน (Ligroin)
• แบรนด์/ยี่ห้อ: QReC (รหัสสินค้า: QR-P2049-1-2501)
• เกรด: เกรดวิเคราะห์ (AR Grade / Analytical Reagent Grade) ควบคุมช่วงจุดเดือดอย่างแม่นยำให้อยู่ในช่วง 40 ถึง 60 องศาเซลเซียส ภายใต้มาตรฐานสากลที่เข้มงวดของ QReC มีการจำกัดปริมาณสารตกค้างหลังการระเหยให้ต่ำเป็นพิเศษในระดับมาตรฐาน เพื่อให้มั่นใจว่าจะไม่ทิ้งคราบไขมันหรือสิ่งเจือปนหลังจากการกลั่นระเหยแห้ง มีการควบคุมปริมาณกำมะถัน คราบความชื้นหรือน้ำ เบนซีนอิสระ สารกลุ่มอะโรมาติก และโลหะหนักให้อยู่ในระดับต่ำมากระดับส่วนในล้านส่วน (ppm) บรรจุในขวดแก้วสีชาหนาเพื่อความปลอดภัยสูงสุดและป้องกันแสง
• คุณลักษณะทางกายภาพ: ของเหลวใสไม่มีสี ไม่มีความหนืด มีกลิ่นเฉพาะตัวคล้ายน้ำมันเบนซินหรือก๊าซปิโตรเลียม ระเหยกลายเป็นไอได้อย่างรวดเร็วมากที่อุณหภูมิห้อง เป็นของเหลวและไอระเหยไวไฟสูงมาก สามารถติดไฟได้ง่ายแม้ในอุณหภูมิติดลบ และไอระเหยหนักกว่าอากาศสามารถแผ่กระจายไปตามพื้นได้ไกล
• การละลาย: ไม่ละลายน้ำและไม่ผสมเข้ากับน้ำ (แยกชั้นลอยตัวอยู่เหนือน้ำเนื่องจากมีความหนาแน่นต่ำ) แต่สามารถผสมเข้าเป็นเนื้อเดียวกับตัวทำละลายอินทรีย์ทั่วไปได้ดีเยี่ยม เช่น เอทานอล อะซิโตน อีเทอร์ คลอโรฟอร์ม และเบนซีน รวมถึงละลายไขมันและน้ำมันได้ดีมาก
• การใช้งานในแล็บ: * ใช้เป็นตัวทำละลายหลักในการสกัดไขมันและน้ำมัน (Fat and lipid extraction) ในตัวอย่างอาหาร อาหารสัตว์ เมล็ดพืช และผลิตผลทางการเกษตร โดยเฉพาะการสกัดด้วยเครื่องซอกห์เลต (Soxhlet extraction)
  • ใช้เป็นสารละลายไม่มีขั้วสำหรับสกัดสารสำคัญ สารพฤกษเคมี แคโรทีนอยด์ น้ำมันหอมระเหย และสารอินทรีย์ไม่มีขั้ว
  • ใช้เป็นตัวทำละลายหรือส่วนผสมของเฟสเคลื่อนที่ (Mobile phase) ในระบบโครมาโทกราฟีชนิดต่างๆ เช่น คอลัมน์โครมาโทกราฟี และทินเลเยอร์โครมาโทกราฟี (TLC)
  • ใช้เป็นสารทำความสะอาด คราบไขมัน ชะล้างคราบน้ำมันบนชิ้นงาน และล้างเครื่องแก้วที่ต้องการความแห้งสนิทโดยไม่ทิ้งสารตกค้าง
  • ใช้ในการตกผลึกซ้ำ (Recrystallization) ของสารอินทรีย์ในงานวิจัยเคมีอินทรีย์

ความปลอดภัยและอันตราย (ระดับวิกฤตและข้อควรระวังสำคัญ)

• ระดับอันตราย: เป็นของเหลวและไอระเหยไวไฟสูงมาก (Extremely flammable liquid and vapor) และ อาจเป็นอันตรายถึงชีวิตหากกลืนกินแล้วสำลักเข้าสู่ทางเดินหายใจ (May be fatal if swallowed and enters airways) ก่อให้เกิดการระคายเคืองต่อผิวหนัง อาจทำให้เกิดอาการง่วงซึมหรือเวียนศีรษะ และเป็นพิษต่อสิ่งมีชีวิตในน้ำโดยมีผลกระทบระยะยาว
• ผลกระทบต่อสุขภาพ: หากของเหลวกระเด็นเข้าตาจะทำให้ระคายเคือง แสบตา และตาแดง การสัมผัสผิวหนังโดยตรงจะชะล้างไขมันตามธรรมชาติ ทำให้ผิวแห้ง แดง แตกกร้าน หรือลอกเป็นขุย การสูดดมไอระเหยเข้มข้นจะกดระบบประสาทส่วนกลาง ทำให้ปวดศีรษะ เวียนศีรษะ คลื่นไส้ มึนงง สับสน และหากสูดดมปริมาณมากอาจทำให้หมดสติ การกลืนกินและสำลักสารเข้าสู่ทางเดินหายใจจะทำให้เกิดภาวะปอดอักเสบจากสารเคมีอย่างรุนแรงจนถึงแก่ชีวิต
• การปฐมพยาบาล: หากสารเข้าตาหรือสัมผัสผิวหนัง ให้รีบล้างออกด้วยน้ำสะอาดปริมาณมากไหลผ่านทันทีอย่างน้อย 15 นาที พร้อมถอดเสื้อผ้าที่เปื้อนสารออกทันที หากสูดดมไอระเหยเข้าไปจนมึนงง ให้ย้ายผู้ป่วยไปที่พื้นที่อากาศบริสุทธิ์ทันที หากกลืนกินเข้าไป ห้ามทำให้อาเจียนเด็ดขาดเพราะเสี่ยงต่อการสำลักสารเข้าปอด ให้รีบนำส่งแพทย์ฉุกเฉินโดยด่วนที่สุด

การเก็บรักษาและข้อควรระวัง

• การเก็บรักษา: เป็นสารไวไฟสูงมากและระเหยเร็วที่สุด (Extremely Flammable & Highly Volatile) มีจุดวาบไฟต่ำมาก ไอระเหยสามารถเดินทางไปตามพื้นราบและติดไฟจากแหล่งกำเนิดประกายไฟที่อยู่ห่างออกไปได้ ต้องเก็บในภาชนะบรรจุขวดแก้วดั้งเดิมของ QReC ปิดฝาให้สนิทแน่นหนาตลอดเวลา เก็บในตู้เก็บสารไวไฟ (Flammable cabinet) ในห้องที่แห้ง เย็น และมีการระบายอากาศที่ดีเยี่ยม (อุณหภูมิห้องปกติไม่เกิน 30 องศาเซลเซียส) อยู่ห่างจากแหล่งความร้อน ประกายไฟ เปลวไฟ แสงแดดจัด ไฟฟ้าสถิต และสารออกซิไดซ์รุนแรงเด็ดขา
• ข้อควรปฏิบัติ: สวมใส่อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE) ได้แก่ ถุงมือที่ทนต่อตัวทำละลายไฮโดรคาร์บอน แว่นตานิรภัย และเสื้อกาวน์ ต้องปฏิบัติงานและเทแบ่งสารภายในตู้ดูดควัน (Fume hood) ตลอดเวลา หลีกเลี่ยงการทำให้เกิดไฟฟ้าสถิตขณะถ่ายเทสาร