เมทิล ไอโซบิวทิล คีโตน
ข้อมูลทั่วไปและคุณภาพ
- ชื่อผลิตภัณฑ์: เมทิล ไอโซบิวทิล คีโตน (Methyl isobutyl ketone) หรือ เอ็มไอบีเค (MIBK) หรือ 4-เมทิล-2-เพนทาโนน (4-Methyl-2-pentanone)
- แบรนด์/ยี่ห้อ: Kemaus (รหัสสินค้า: KA-2219)
- เกรด: เกรดวิเคราะห์ (AR Grade) ความบริสุทธิ์ของเนื้อสารสูงถึง 98.5 เปอร์เซ็นต์ขึ้นไป ผลิตและตรวจสอบสิ่งปนเปื้อนอย่างเข้มงวดภายใต้มาตรฐานเกรดวิเคราะห์ของ Kemaus มีการจำกัดปริมาณคราบความชื้น กรดอิสระ และสารตกค้างหลังการระเหยให้ต่ำเป็นพิเศษในระดับมาตรฐานห้องปฏิบัติการ เพื่อความแม่นยำสูงสุดและป้องกันการรบกวนสัญญาณชิ้นส่วนอุปกรณ์วัดมูลค่าสูง
- คุณลักษณะทางกายภาพ: ของเหลวใสไม่มีสี ไม่มีความหนืด มีกลิ่นฉุนทางเคมีเฉพาะตัวคล้ายกลิ่นมินต์หรือกลิ่นคีโตน สารระเหยกลายเป็นไอได้ง่ายที่อุณหภูมิห้อง
- การละลาย: ละลายในน้ำได้น้อยมาก (แยกชั้นกับน้ำอย่างชัดเจน) แต่สามารถผสมเข้าเป็นเนื้อเดียวกับตัวทำละลายอินทรีย์ทั่วไป เช่น แอลกอฮอล์ อะซิโตน อีเทอร์ และคลอโรฟอร์ม ได้ดีเยี่ยมในทุกสัดส่วน
- การใช้งานในแล็บ: * ใช้เป็นตัวทำละลายหลักในการสกัดแยกสาร (Extraction solvent) โดยเฉพาะการสกัดแยกประจุโลหะหรือสารเชิงซ้อนของโลหะออกจากสารละลายน้ำในแล็บเคมีวิเคราะห์
- ใช้ในการเตรียมตัวอย่างเพื่อนำไปวิเคราะห์ด้วยเครื่องอะตอมมิกแอบซอร์ปชันสเปกโทรสโกปี (AAS) โดยใช้ MIBK เป็นตัวสกัดเพื่อเพิ่มความเข้มข้นของโลหะพิกัด
- ใช้เป็นตัวทำละลายและโมบายเฟสในระบบโครมาโทกราฟีบางประเภทสำหรับการแยกสารอินทรีย์
- ใช้เป็นสารทำปฏิกิริยาและตัวทำละลายในปฏิกิริยาสังเคราะห์ทางเคมีอินทรีย์และการวิจัยวัสดุศาสตร์
ความปลอดภัยและอันตราย (ระดับวิกฤตและข้อควรระวังสำคัญ)
- ระดับอันตราย: เป็นของเหลวและไอระเหยไวไฟสูง (Highly flammable liquid and vapor) และมีพิษหากสูดดม ก่อให้เกิดการระคายเคืองต่อดวงตาอย่างรุนแรง รวมถึงเป็นสารที่สงสัยว่าอาจก่อให้เกิดมะเร็งหากได้รับสารสะสมยาวนาน
- ผลกระทบต่อสุขภาพ: หากของเหลวกระเด็นเข้าตาจะทำให้เกิดการแสบร้อน ระคายเคือง ตาแดง และน้ำตาไหลอย่างรุนแรง การสัมผัสผิวหนังโดยตรงเป็นเวลานานจะชะล้างไขมันตามธรรมชาติทำให้ผิวแห้งและลอก ไอระเหยระคายเคืองต่อระบบทางเดินหายใจส่วนบน หากสูดดมปริมาณมากจะทำให้เวียนศีรษะ ปวดศีรษะ คลื่นไส้ และง่วงซึม
- การปฐมพยาบาล: หากเข้าตาหรือสัมผัสผิวหนัง ให้รีบล้างออกด้วยน้ำสะอาดปริมาณมากไหลผ่านทันทีอย่างน้อย 15 นาที หากสูดดมไอระเหยเข้าไปจนมีอาการมึนงง ให้รีบย้ายผู้ป่วยไปที่พื้นที่อากาศบริสุทธิ์ทันที
การเก็บรักษาและข้อควรระวัง
- การเก็บรักษา: เป็นสารไวไฟสูงและระเหยง่าย ต้องเก็บในภาชนะบรรจุขวดดั้งเดิมของ Kemaus และปิดฝาให้สนิทแน่นหนาตลอดเวลา เก็บในตู้เก็บสารไวไฟ (Flammable cabinet) ในห้องที่แห้ง เย็น และมีการระบายอากาศที่ดีเยี่ยม (อุณหภูมิห้องควบคุมไม่เกิน 30 องศาเซลเซียส) อยู่ห่างจากแหล่งความร้อน ประกายไฟ เปลวไฟ แสงแดดจัด และสารออกซิไดซ์รุนแรงเด็ดขาด
- ข้อควรปฏิบัติ: สวมอุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE) ได้แก่ ถุงมือห้องปฏิบัติการ แว่นตานิรภัย และเสื้อกาวน์ ต้องปฏิบัติงานภายในตู้ดูดควัน (Fume hood) ตลอดเวลา เพื่อป้องกันการสูดดมไอระเหยสะสมและลดความเสี่ยงจากการจุดติดไฟ
