เอ็น-บิวทานอล หรือบิวแทน-1-ออล
ข้อมูลทั่วไปและคุณภาพ
- ชื่อผลิตภัณฑ์: เอ็น-บิวทานอล (n-Butanol) หรือ บิวแทน-1-ออล (1-Butanol) หรือ บิวทิลแอลกอฮอล์ (Butyl alcohol)
- แบรนด์/ยี่ห้อ: RCI LABSCAN (รหัสสินค้า: LA-AR1024-G2.5L)
- เกรด: เกรดวิเคราะห์ (AR Grade) ความบริสุทธิ์ของเนื้อสารสูงถึง 99.4 เปอร์เซ็นต์ขึ้นไป ควบคุมและผลิตภายใต้มาตรฐานสากลที่เข้มงวดของ RCI LABSCAN มีการจำกัดปริมาณสารตกค้างหลังการระเหย คราบความชื้นหรือน้ำ และกรดอิสระให้ต่ำเป็นพิเศษในระดับมาตรฐานห้องปฏิบัติการวิเคราะห์ เพื่อรักษาความถูกต้องสูงสุดของผลการทดสอบและป้องกันการรบกวนปฏิกิริยาเคมี
- คุณลักษณะทางกายภาพ: ของเหลวใสไม่มีสี มีความหนืดเล็กน้อย (หนืดกว่าเอทานอล) มีกลิ่นฉุนทางเคมีเฉพาะตัวคล้ายกลิ่นกล้วยสุกผสมแอลกอฮอล์หรือกลิ่นเหล้าฉุน ไอระเหยสามารถติดไฟได้
- การละลาย: ละลายในน้ำได้ปานกลาง (ประมาณ 7-8 เปอร์เซ็นต์ที่อุณหภูมิห้อง และจะแยกชั้นหากเกินขีดจำกัด) แต่สามารถผสมเข้าเป็นเนื้อเดียวกับตัวทำละลายอินทรีย์ทั่วไป เช่น แอลกอฮอล์ อะซิโตน อีเทอร์ และคลอโรฟอร์ม ได้ดีเยี่ยมในทุกสัดส่วน
- การใช้งานในแล็บ: * ใช้เป็นตัวทำละลายหลักในการแยกสกัดสารสำคัญ (Extraction solvent) สำหรับสกัดแยกสารอินทรีย์ ยาปฏิชีวนะ ฮอร์โมน วิตามิน และสารพฤกษเคมีเฉพาะทางที่ไม่ละลายในระบบน้ำ
- ใช้เป็นโมบายเฟสหรือส่วนผสมในการแยกสารทางโครมาโทกราฟี เช่น ทินเลเยอร์โครมาโทกราฟี (TLC) และเปเปอร์โครมาโทกราฟี
- ใช้เป็นสารตั้งต้นและตัวทำละลายในปฏิกิริยาสังเคราะห์ทางเคมีอินทรีย์ (Organic synthesis) โดยเฉพาะปฏิกิริยาการเกิดเอสเทอร์ (Esterification)
- ใช้ในการเตรียมตัวอย่างและการรักษาความเสถียรของระบบสารละลายเคลือบผิวหรืองานวิจัยวัสดุศาสตร์
ความปลอดภัยและอันตราย (ระดับวิกฤตและข้อควรระวังสำคัญ)
- ระดับอันตราย: เป็นของเหลวและไอระเหยไวไฟ (Flammable liquid and vapor) มีพิษหากกลืนกิน ก่อให้เกิดการระคายเคืองต่อผิวหนัง ทำลายดวงตาอย่างร้ายแรง และอาจทำให้ระคายเคืองระบบทางเดินหายใจหรือวิงเวียนศีรษะ
- ผลกระทบต่อสุขภาพ: หากของเหลวกระเด็นเข้าตาจะทำให้เกิดการแสบร้อนอย่างรุนแรง ระคายเคือง ตาแดง และเสี่ยงต่อการทำลายกระจกตาอย่างร้ายแรง สัมผัสผิวหนังโดยตรงเป็นเวลานานจะชะล้างไขมันตามธรรมชาติ ทำให้ผิวแห้ง แดง และลอกระคายเคือง การสูดดมไอระเหยเข้มข้นจะระคายเคืองจมูกและคอ ทำให้ไอ เวียนศีรษะ ปวดศีรษะ คลื่นไส้ และง่วงซึม
- การปฐมพยาบาล: หากเข้าตาหรือสัมผัสผิวหนัง ให้รีบล้างออกด้วยน้ำสะอาดปริมาณมากไหลผ่านทันทีอย่างน้อย 15 นาที หากสูดดมไอระเหยเข้าไปจนมึนงง ให้ย้ายผู้ป่วยไปที่พื้นที่อากาศบริสุทธิ์ทันที
การเก็บรักษาและข้อควรระวัง
- การเก็บรักษา: เป็นสารไวไฟและระเหยง่าย ต้องเก็บในภาชนะบรรจุขวดแก้วดั้งเดิมของ RCI LABSCAN และปิดฝาให้สนิทแน่นหนาตลอดเวลา เก็บในตู้เก็บสารไวไฟ (Flammable cabinet) ในห้องที่แห้ง เย็น และมีการระบายอากาศที่ดี (อุณหภูมิห้องปกติไม่เกิน 30 องศาเซลเซียส) อยู่ห่างจากแหล่งความร้อน ประกายไฟ เปลวไฟ แสงแดดจัด และสารออกซิไดซ์รุนแรงเด็ดขาด
- ข้อควรปฏิบัติ: สวมอุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE) ได้แก่ ถุงมือห้องปฏิบัติการ แว่นตานิรภัยแบบครอบมิด และเสื้อกาวน์ ควรปฏิบัติงานและเทแบ่งสารภายในตู้ดูดควัน (Fume hood) ตลอดเวลา เพื่อป้องกันการสูดดมไอระเหยฉุนและลดความเสี่ยงจากอัคคีภัย
