เอ็น-เพนเทน 99 เปอร์เซ็นต์ หรือ นอร์มอลเพนเทน หรือ เพนเทน

ข้อมูลทั่วไปและคุณภาพ

• ชื่อผลิตภัณฑ์: เอ็น-เพนเทน 99 เปอร์เซ็นต์ (n-Pentane 99%) หรือ นอร์มอลเพนเทน หรือ เพนเทน (Pentane)
• แบรนด์/ยี่ห้อ: QReC (รหัสสินค้า: QR-N6015-1-2501)
• เกรด: เกรดวิเคราะห์ (AR Grade / Analytical Reagent Grade) ความบริสุทธิ์ของเนื้อสารสูงถึง 99 เปอร์เซ็นต์ขึ้นไป ผลิตและควบคุมกระบวนการกลั่นบริสุทธิ์อย่างเข้มงวดภายใต้มาตรฐานสากลของ QReC มีการจำกัดปริมาณสารตกค้างหลังการระเหยให้ต่ำเป็นพิเศษในระดับมาตรฐาน เพื่อให้มั่นใจว่าจะไม่ทิ้งคราบฟิล์มหรือสิ่งเจือปนหลังจากการระเหยแห้ง มีการควบคุมปริมาณกำมะถัน คราบความชื้นหรือน้ำ เบนซีนอิสระ สารกลุ่มอะโรมาติก และโลหะหนักให้อยู่ในเกณฑ์ต่ำมากระดับส่วนในล้านส่วน (ppm) บรรจุในขวดแก้วสีชาหนาพิเศษเพื่อความปลอดภัยสูงสุดและป้องกันแสง
• คุณลักษณะทางกายภาพ: ของเหลวใสไม่มีสี ไม่มีความหนืด มีกลิ่นเฉพาะตัวคล้ายน้ำมันเบนซินจางๆ ระเหยกลายเป็นไอได้รวดเร็วมากที่อุณหภูมิห้องเนื่องจากมีจุดเดือดต่ำมาก (ประมาณ 36 องศาเซลเซียส) เป็นของเหลวและไอระเหยไวไฟสูงยิ่งยวด สามารถติดไฟได้ง่ายแม้ในอุณหภูมิติดลบจัด และไอระเหยหนักกว่าอากาศสามารถสะสมแผ่กระจายไปตามพื้นได้ไกล
• การละลาย: ไม่ละลายน้ำและไม่ผสมเข้ากับน้ำ (ลอยตัวแยกชั้นอยู่เหนือน้ำเนื่องจากมีความหนาแน่นต่ำกว่าน้ำมาก) แต่สามารถผสมเข้าเป็นเนื้อเดียวกับตัวทำละลายอินทรีย์ทั่วไปได้ดีเยี่ยม เช่น เอทานอล อีเทอร์ อะซิโตน คลอโรฟอร์ม และเบนซีน รวมถึงละลายน้ำมัน ไขมัน และไฮโดรคาร์บอนได้ดี
• การใช้งานในแล็บ: * ใช้เป็นตัวทำละลายไม่มีขั้วในการสกัดและแยกสารระเหยง่าย (Volatile organic compound extraction) สารพฤกษเคมี น้ำมันหอมระเหย และกลิ่นรสธรรมชาติ ที่ต้องการระเหยตัวทำละลายออกที่อุณหภูมิต่ำโดยไม่ทำลายโครงสร้างความร้อนของสารสำคัญ
  • ใช้เป็นส่วนประกอบสำคัญของตัวทำละลายเคลื่อนที่ (Mobile phase) ในระบบโครมาโทกราฟีชนิดต่างๆ เช่น คอลัมน์โครมาโทกราฟี และทินเลเยอร์โครมาโทกราฟี (TLC)
  • ใช้เป็นสารละลายในการเตรียมสารตัวอย่างสำหรับการวิเคราะห์ด้วยแก๊สโครมาโทกราฟี (Gas Chromatography: GC)
  • ใช้เป็นสารตัวกลาง ตัวทำละลายปฏิกิริยา และการตกผลึกซ้ำ (Recrystallization) ของสารอินทรีย์ไม่มีขั้วในงานวิจัยเคมีอินทรีย์
  • ใช้เป็นสารชะล้างและทำความสะอาดอุปกรณ์วิทยาศาสตร์ที่ต้องการให้สารระเหยแห้งทันทีโดยไม่ต้องใช้ความร้อน

ความปลอดภัยและอันตราย (ระดับวิกฤตและข้อควรระวังสำคัญ)

• ระดับอันตราย: เป็นของเหลวและไอระเหยไวไฟสูงยิ่งยวด (Extremely flammable liquid and vapor) และ อาจเป็นอันตรายถึงชีวิตหากกลืนกินแล้วสำลักเข้าสู่ทางเดินหายใจ (May be fatal if swallowed and enters airways) อาจทำให้เกิดอาการง่วงซึมหรือเวียนศีรษะ การสัมผัสซ้ำๆ อาจทำให้ผิวหนังแห้งหรือแตก และเป็นพิษต่อสิ่งมีชีวิตในน้ำโดยมีผลกระทบระยะยาว
• ผลกระทบต่อสุขภาพ: หากของเหลวกระเด็นเข้าตาจะทำให้แสบตา ระคายเคือง ตาแดง และน้ำตาไหล การสัมผัสผิวหนังโดยตรงจะชะล้างไขมันตามธรรมชาติ ทำให้ผิวหนังแห้ง แดง แตกกร้าน หรือระคายเคือง การสูดดมไอระเหยเข้มข้นจะกดระบบประสาทส่วนกลาง ทำให้เวียนศีรษะ ปวดศีรษะ คลื่นไส้ มึนงง สับสน การทรงตัวเสียไป และหากสูดดมในปริมาณมากอาจทำให้หมดสติ การกลืนกินและสำลักสารเข้าสู่ทางเดินหายใจจะทำให้เกิดภาวะปอดอักเสบจากสารเคมีอย่างรุนแรงจนถึงแก่ชีวิต
• การปฐมพยาบาล: หากสารเข้าตาหรือสัมผัสผิวหนัง ให้รีบล้างออกด้วยน้ำสะอาดปริมาณมากไหลผ่านทันทีอย่างน้อย 15 นาที พร้อมถอดเสื้อผ้าที่เปื้อนสารออกทันที หากสูดดมไอระเหยเข้าไปจนมึนงง ให้ย้ายผู้ป่วยไปที่พื้นที่อากาศบริสุทธิ์ทันที หากกลืนกินเข้าไป ห้ามทำให้อาเจียนเด็ดขาดเพราะเสี่ยงต่อการสำลักสารเข้าปอด ให้รีบนำส่งแพทย์ฉุกเฉินโดยด่วนที่สุด

การเก็บรักษาและข้อควรระวัง

• การเก็บรักษา: เป็นสารไวไฟสูงยิ่งยวด มีจุดเดือดต่ำมาก และระเหยเร็วที่สุด (Extremely Flammable & Low Boiling Solvent) มีจุดเดือดใกล้เคียงอุณหภูมิห้อง (ประมาณ 36 องศาเซลเซียส) ทำให้เกิดแรงดันไอสะสมในขวดได้ง่ายมาก ต้องเก็บในภาชนะบรรจุขวดแก้วดั้งเดิมของ QReC ปิดฝาให้สนิทแน่นหนาตลอดเวลา เก็บในตู้เก็บสารไวไฟ (Flammable cabinet) ในห้องที่แห้ง เย็น จัดตั้งในที่ร่ม และมีการระบายอากาศที่ดีเยี่ยม (ควรควบคุมอุณหภูมิห้องไม่เกิน 20 ถึง 25 องศาเซลเซียส) อยู่ห่างจากแหล่งความร้อน ประกายไฟ เปลวไฟ แสงแดดจัด อุปกรณ์ไฟฟ้า และสารออกซิไดซ์รุนแรงเด็ดขาด
• ข้อควรปฏิบัติ: สวมใส่อุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล (PPE) ได้แก่ ถุงมือที่ทนต่อตัวทำละลายไฮโดรคาร์บอน แว่นตานิรภัย และเสื้อกาวน์ ต้องปฏิบัติงานและเทแบ่งสารภายในตู้ดูดควัน (Fume hood) ตลอดเวลา หลีกเลี่ยงการเสียดสีที่ทำให้เกิดไฟฟ้าสถิต และขณะเปิดขวดครั้งแรกในห้องที่มีอากาศอบอุ่น ควรเปิดอย่างระมัดระวังเพื่อระบายแรงดันไอภายในขวด